Informatiegids: Digitale TV

Vroeger had je weinig keus als je televisie wilde ontvangen, je sloot een harkantenne aan op je televisie en je kon via de ether kijken, of je had een kabelaansluiting in je huis liggen. Satelliet was ook een optie, maar deze is in Nederland nooit echt populair geworden. Tegenwoordig is het kiezen van het juiste televisie signaal een hele opgave geworden: Digitenne, satelliet, digitale kabel, analoge kabel, tv via ADSL, keuze genoeg! Maar waar doet u het beste aan?

Digitale Televisie
Met de komst van de grote LCD en Plasma televisies is de vraag ontstaan naar een kwalitatief goed en scherp tv signaal, en dan lopen we meteen tegen de nadelen van analoge televisie aan: een goed analoog signaal neemt veel ruimte (bandbreedte) in beslag op de kabel en is erg gevoelig ruisvorming. De bandbreedte in de kabel is beperkt waardoor er weinig zenders kunnen worden doorgegeven. Om toch genoeg zenders aan te kunnen bieden maken kabelmaatschappijen het analoge signaal kleiner: het signaal wordt gecomprimeerd. Dit heeft echter tot gevolg dat de kwaliteit van het beeld afneemt, met ruis en onscherpte tot gevolg. Helemaal als er meerdere televisies zijn aangesloten op een enkele kabelaansluiting.

Om dit probleem op te lossen is digitale tv uitgevonden. Een digitaal signaal neemt door slimme compressie veel minder ruimte in op de kabel, ongeveer een tiende van een analoog signaal. Hierdoor kunnen er veel meer zenders worden aangeboden. Daarnaast heeft het digitale signaal een foutcorrectie, zodat de decoder fouten uit het signaal kan halen waardoor het beeld scherp wordt weergegeven. Ook is het digitale signaal veel minder gevoelig voor storingen van buitenaf.

Voor- en nadelen:
Digitale televisie levert dus een zichtbare verbetering van de beeldkwaliteit ten opzichte van analoge tv. Daarnaast neemt het digitale signaal minder ruimte in op de kabel waardoor er meer kanalen beschikbaar komen voor de consument. Een ander voordeel van digitale tv is de toevoeging van interactieve diensten: dit zijn bijvoorbeeld diensten als uitzending gemist een programma gids en films on demand.

Het nadeel van digitale televisie is echter dat er een apart kastje nodig is, een zogenaamde settop-box. Dit kastje zet het digitale signaal om in een TV signaal en stuurt dit dan via een scart (of HDMI) kabel naar de televisie. Je zult dus voor elke televisie een settop-box moeten aanschaffen om digitale tv te kijken. Sommige televisies hebben een ingebouwde ontvangen, zie het onderdeel CI+ CAM.

Vooralsnog blijft het analoge signaal nog beschikbaar naast het digitale signaal, dus je kunt bijvoorbeeld met TV1 digitaal kijken via een settop-box en met TV2 en TV3 nog gewoon analoog kijken zoals je al jaren gewend bent. Enkel kabelaar Caiway (Westland) heeft besloten om per 10 Oktober 2010 het analoge signaal niet meer door te geven.

Soorten Digitale TV
Er zijn verschillende manieren om digitale TV te kijken, en elke vorm heeft zijn eigen afkorting. Deze afkortingen zorgen vaak voor verwarring, en om onduidelijkheid te voorkomen hier een overzicht.

Digitenne (DVB-T)
Een van de meest bekende vormen van digitale TV is Digitenne van KPN. Het signaal komt digitaal binnen via de ether (door de lucht) en wordt door een aparte settopbox omgezet naar een (analoog) tv signaal. Hiermee is Digitenne zeer handig op plaatsen waar geen kabel televisie voor handen is, bijvoorbeeld in de schuur, de auto, op de boot of op de camping. Het nadeel van Digitenne is echter dat de bandbreedte in de lucht beperkt is, waardoor de signalen sterk gecomprimeerd zijn. Hierdoor kunnen er weinig zenders worden doorgegeven en is de kwaliteit van het beeld matig tot slecht. Dit is voornamelijk te zien op de grotere televisies.
De kosten voor Digitenne zijn laag, Nederland 1, 2 en 3 worden gratis doorgegeven, en voor een pakket met 20 populaire zenders betaal je 8,50 euro per maand.  Daarnaast krijg je de settopbox gratis in bruikleen. Hiermee is Digitenne qua prijs erg aantrekkelijk.

Satelliet (DVB-S)
Via de satelliet van Canel Digital zijn er veel zenders te ontvangen, namelijk vrijwel alle Nederlandse, buitenlandse en HD zenders. Het nadeel van TV via de satelliet is echter dat je een hele schotel installatie met settopbox moet aanschaffen en installeren. Daarnaast is er door de beperkte ruimte op de satelliet compressie nodig, waardoor de kwaliteit van enkele zenders nog weleens tegenvalt. De prijs van het basispakket ligt tegen de 10 euro per maand aan, wilt u echter meer zenders dan kan dit oplopen naar 40 euro. Vergeet echter niet dat u ook een dure decoder en een satelliet moet aanschaffen.

Kabeltelevisie (DVB-C)
In Nederland kennen we verschillende aanbieders voor kabeltelevisie, en elke aanbieder bewandeld zijn eigen pad. De consument kan niet kiezen met welke aanbieder hij in zee gaat, per gebied is er één specifieke aanbieder, en wisselen van aanbieder kan enkel door te verhuizen. Maar er valt globaal wel wat te zeggen over digitale kabeltelevisie.

Op de kabel is relatief veel bandbreedte, hierdoor kunnen de aanbieders een ruim aantal digitale kanalen in zeer goede kwaliteit aanbieden. Daarnaast bieden ze nog steeds een analoog pakket aan. Sommige kabelbedrijven (zoals UPC en Ziggo) biedt naast televisie ook interactieve diensten, zoals uitzending gemist en het on-demand opvragen van films en series. Het nadeel van al dit moois is echter dat je wel een decoder moet aanschaffen. Abonnementsprijzen beginnen vaak rond de 10 euro, en u kunt het met extra pakketen zo bont maken als u zelf wilt. Een decoder moet u zelf aanschaffen,of u krijgt hem in bruikleen van de aanbieder.

CI+ CAM

De laatste ontwikkeling op het gebied van digitale kabel televisie (DVB-C) is een ingebouwde ontvanger in de televisie zelf, ook wel een CI+ CAM module genoemd. Hierbij zit er in de televisie een CI+ slot waarin een decoderkaart geschoven kan worden. In deze kaart wordt vervolgens de smartcard van de kabel aanbieder gestoken.

Het voordeel hiervan is dat de consument geen aparte decoder nodig heeft om digitale televisie te kunnen kijken. Daarnaast is er geen kwaliteitsverlies omdat het signaal direct in de televisie wordt omgezet en afgebeeld. Hierdoor is het ook mogelijk om HD zenders te bekijken zonder een aparte en dure HD decoder aan te schaffen, een CI+ kaart is namelijk verkrijgbaar voor ongeveer 50 euro.

Doordat de televisie zelf voor het omzetten van het beeld zorgt is er maar 1 afstandsbediening nodig, wat het gebruiksgemak verhoogt. Daarnaast zijn er minder kabels nodig omdat de kabel van decoder naar de tv komt te vervallen. Dit kan zeer welkom zijn als u de televisie wilt ophangen.

Er kleven ook een aantal nadelen aan het gebruik van een CI+ module, het is namelijk niet mogelijk om televisie op te nemen. Een functie die enkele losse decoders wel hebben. Daarnaast is een CI+ module erg gevoelig en zal er dus geïnvesteerd moeten worden in goede bekabeling.

Niet elke televisie is zomaar geschikt voor een CI+ kaart. De televisie moet namelijk gecertificeerd zijn door de kabelmaatschappij. Daarnaast werkt een CI+ kaart alleen in een CI+ slot, als de televisie enkel CV (zonder plus) ondersteund gaat het niet werken.

Hier kunt u een overzicht vinden van CI+ gecertificeerde televisies.

IPTV
In Nederland leveren Tele2 en KPN digitale televisie via het ADSL internet netwerk, ook wel IPTV genoemd. IPTV is vrij nieuw en staat nog in de kinderschoenen, maar door de vele mogelijkheden zal IPTV in de toekomst steeds populairder worden.  Het voordeel van IPTV is dat alleen de zender die de gebruiker kijkt wordt doorgegeven, hierdoor kan er in principe een onbeperkt aantal zenders worden aangeboden. Zenders die niet bekeken worden nemen immers geen ruimte in op de ADSL kabel. Het nadeel hiervan is echter dat het zogenaamde ‘zappen’ trager gaat, en moet namelijk steeds verbinding worden gemaakt met een nieuwe zender. Met IPTV zijn ook interactieve diensten als on-demand films huren, uitzending gemist en een programmagids mogelijk. Voor IPTV is een decoder noodzakelijk.

Prijzen van IPTV liggen rond de 25 euro per maand.

HDTV
HDTV, de nieuwe manier van televisie kijken met haarscherp beeld. Tegenwoordig zijn ook televisieuitzendingen beschikbaar in HD.

Je hebt een aantal zaken nodig:
1. Een HD-Ready of Full-HD TV
2. Een speciale HD-settopbox (of een CI+ slot)
3. Zenders die HD uitzenden.

Als je LCD of Plasma televisie een HD logo heeft zit je wat betreft het eerste punt goed. Ten tweede moet je beschikken over een speciale settop-box die kan omgaan met HD signalen. Bij UPC huur je deze automatisch bij het HD pakket, bij de andere kabelaars moet je deze zelf aanschaffen, of een extra prijs betalen. Met deze speciale decoder kan je uiteraard ook gewoon de overige niet-HD zenders bekijken.
Ten derde heb je zenders nodig die uitzenden in HD, momenteel zenden Nederland 1,2 en 3 uit in HD. RTL HD en NET5 HD zijn op dit moment enkel via Caiw te zien in HD.

Er zijn ook HD pakketen beschikbaar, met een breed aanbod van HD zenders  zoals Discovery Channel HD, NGC HD en The History Channel HD. Ook grote sportevenementen, zoals het WK voetbal in Afrika, zullen in High Definition beschikbaar zijn

Voor de digitenne gebruikers zullen er geen HD zenders worden aangeboden. Door het grote formaat van een HD zender is deze niet door de ether te sturen. Hierdoor ben je voor HD televisie aangewezen op de kabel, satelliet of IPTV.